Category Archives: Blog teksten

De reis, de beelden en het onderbewuste

René Margritte. Het zijn bijzondere dagen als je geen fan bent van het Eurovisie Songfestival of met volle aandacht kijkt naar een interview vanwege de vijftigste verjaardag van Hare Koninklijke Hoogheid. Ik hoorde dat haar vader ter sprake kwam en zo ook de vergissing om naar Griekenland te gaan. Het zal allemaal wel.

Liever dook ik in een mooie documentaire over onder- en bewustzijn plus onze waarneming. Allerlei uitleg alsmede wetenschappelijke proeven kwamen voorbij waarvan ik gelukkig het meeste begreep. Verhelderend was het zeker, net zoals  het inzichtelijk maken.

Ach, René Magritte. Zie bijgevoegde foto. Een van mijn kunstzinnige helden die qua beeld alsmaar blijft intrigeren. Hoe graag had ik met die man een koffie genuttigd op een terras, hoezeer had ik hem in werkelijk willen aanschouwen. De afbeelding laat niet alleen het schilderen zien dat absoluut meesterlijk is gedaan, het toont ons de rijke mogelijkheden die wij als mens tot onze beschikking hebben. Tegelijkertijd ontstaat er verwarring, is er verbazing en een moment van balanceren.

Denkend aan Thailand zie ik bomen vol met bananen en mango plus een tuin met (h)eerlijke groente. Zie ik ogen gevuld met liefde en verbintenis. Ik ben nog (lang) niet op reis ernaar toe maar wel op het pad erheen. Het zal bochtig zijn met avontuurlijke landschappen, afdalingen en hoogtepunten. Maar in de juiste vorm zal het zich vullen met kleuren die zich van elkaar onderscheiden.

De (Koninklijke)reis naar Griekenland was uiteraard een foutje. Hadden ze in en met volle bewustzijn niet moeten doen, kwestie van een juist afgesteld moreel kompas.

Oud ijzer, knoflook en de compositie

C394231A-E200-4E3C-BAB0-58C3898DF43012 mei 2021, de woensdag voor Hemelvaartsdag die allang niet meer de dag is die het ooit was. Met dank aan onze snelheid van leven, onze vierentwintig uurs economie dat de boel aardig heeft vervormd. Met dank aan de bewegingssnelheid, ontwikkeling en vooruitgang.

In mijn schuur vol met schroeven, spijkers, boutjes en moeren is het een verwondering en respect voor de vorm als een op zichzelf staand fenomeen. Stukken lood, ijzer en staal vinden daar een samengaan met onderdelen van weleer. Een oude richtingaanwijzer van een klassieke auto, een strijkijzer, stopcontacten en stekkers. Iemand zou kunnen roepen: oude zooi. Ik in mijn plaats en Zijn zie schoonheid zonder het gevoel van de realiteit te verliezen.

Op de tafel in mijn huiskamer, ingericht als tijdelijke studio en vast schildersatelier prijken een paar stukken. Aangevuld met een (biologische) knoflook gekregen van een zeer goede vriendin die weet wat ze me kan geven. De vorm, zie bijgevoegde werkopname gemaakt met mijn iPhone, is van een buitengewone schoonheid. De steel, de bol inclusief de verschillende parten verhullen en verliezen zich bijna in de lichte vorm die uitloopt in een groene tint.

Ondertussen vliegen er Hamas en Israëlische raketten over en weer. Om uit te vechten wat kennelijk uitgevochten moet worden. Het maakt een mens, indien men niet oppast, verdrietig. Ondertussen wacht ik op een uitnodiging voor een vaccin en wacht ik (soms geduldig, dan weer niet…) op het groene licht om de langverwachte reis naar Thailand aan te gaan. Mijn geliefde aldaar verzekerde mij dat er genoeg bladeren, groente, bloemen en planten zijn om in beeld vast te leggen! Vormen genoeg. Net zoals de liefde.

De bloesem, de duiding en het klimaat

Mart van Zwam Het was alsof de appelboom in mijn tuin vanochtend een zonnige en natuurlijke knipoog ten beste gaf. Ergens in het opgeroepen gevoel klonken de geruststellende woorden: “Het komt wel goed.”. Geruststelling heeft een mens af en toe nodig. De ene keer wat meer dan op een ander moment.

Gisteren kwam er een stuk tekst op social media van de firma Vattenfall (voorheen Nuon) voorbij. Men probeerde via betaalde ruimte de boel, uiteraard voor eigen gewin, wat te kleuren: “Lig jij ook wel eens wakker van het klimaat? Luister dan naar onze super-rustgevende-klimaatverandering-engineering-tracks.”. Ik haakte bij de geschreven woorden direct af. Kan ik niets aan doen, is de aard van het beestje. Misschien wel mijn op kritische leest geschoeide houding, wellicht mijn wantrouwen tegen te(!) grote bedrijven.

Badend in het licht liet de ontluikende bloesem van de appelboom me zien wat badend in het zonlicht nu eigenlijk wil geven en duiden. Zacht dacht ik aan Claude Monet en Paul Cézanne om de dromerij te vervolgen met de kleuren die Pierre-Auguste Renoir ons achterliet. Stuk voor stuk voorbeelden van wat Kunst met de hoofdletter K met je gevoelsleven kan doen.

Gisteren was er ook kort nieuws over de uitbreiding van de Eemshaven. Niet echt naast mijn bed, maaar toch. Bij de Eemshaven wil men een polder vol storten met grijze betonblokken vol met broodnodige datacenter en distributie gebouwen voor de zucht naar internet, dataverkeer en online-aankopen. In een van de aanliggende dorpen gaan de inwoners gebukt onder de drang naar meer en alsmaar meer. Ook dat zou je kunnen scharen onder de noemer ‘duiding’.

Het komt wel goed met ons klimaat. De kleuren versterken de natuurlijke vorm die uit zichzelf groeit omdat groei nu eenmaal in de natuur zeer vanzelfsprekend is.

De avondklok, de lockdown en het reisgevoel

Mart van Zwam Langzaam tikken de uren, dagen en weken van de ingestelde avondklok voorbij. De noodmaatregel (het krengig gedrocht is er blijkbaar de hoofdoorzaak van) is er een van inclusief. Met de nodige bijwerkingen en opgeroepen gevoelens hebben veel mensen moeite. Het lijkt mij voor gedragswetenschappers een unieke kans, gelegenheid en bijzonder moment om er het juiste mee te doen.

De avondklok en de lockdown. Opge- en ingesloten in de tijd die beheerst door het virus alsmaar voortduurt. Langzaam gloort er ergens licht. Misschien niet al te veel in de dagelijkse beleving, maar toch…Beter iets dan niets. Buiten gloort de lente en het gratis bijgeleverde lentegevoel. Nieuwe blaadjes, verse bewegingen, lente energie. Strelingen voor het oog. Mits die voldoende zijn geopend inclusief een juist afgestelde focus.

Vanochtend las ik berichten over het massaal boeken van reizen, vooral in het komende najaar en de daarop volgende winter. Zelf wacht ik met smart op het groene licht van de reis naar Thailand. Naar mijn geliefde, de Thaise cultuur, de in de toekomst ingeademde andere manier van leven en zingeving. Veel beelden kwamen de afgelopen periode voorbij. Glimmende en bezienswaardige Boeddha beelden, tijgers, slangen, olifanten. Rotsgebergten wisselden af met de vlakte van een provincie en de eenvoud van een geduldig wachtende tempel.

Ondertussen schurkt hier schilderachtig het geel tegen groen en blauw aan en versterkt gebrande omber het gevoel van aardse kleur. Ontwikkelen staat nooit stil en vooral niet tijdens de bijzondere momenten waar het echt om gaat!

Onze samenleving, de politiek en het ritme van de avondklok

Ijs De avondklok, demonstraties en heftige rellen. Deze winterse dagen, of wat het zou moeten zijn door de verandering in het klimaat, hebben genoeg te bieden en te duiden. Het ontstane ijs in een teil vlakbij mijn regenton, zie foto, verbeelde voor mij hoe dun en fragiel onze werkelijke samenleving is.

Het waren de afgelopen dagen de rellen, doelbewuste vernielingen en plunderingen die de media in gijzeling namen. Het proces van virus en de gevolgen ervan kwamen daardoor op de tweede plaats. Nieuws is tenslotte nieuws. Ondanks alles. Scoren doe je in de hitte van de strijd. Ook dat is waar.

Schaamte. Persoonlijk voelde ik de schaamte door de straten waaien als een onwelkome gast aan het diner van problemen. Beelden van een politiepaard in galop zonder ruiter, een omvergetrokken en in brand gestoken auto, doelbewust geplunderde winkels, op een hoop gegooide stel fietsen. Ook al in brand, zwaar in de fik!

De verkiezingen komen rap naderbij. Ik las uitlatingen van verschillende voormannen van diverse partijen. Van enige schaamte was weinig sprake. Werkelijk alles, ook de Tweede Wereldoorlog, lijkt uit de kast getrokken voor het ultieme doel: het winnen van zoveel mogelijk stemmen!

(Uiterst) links provoceerde rechts, (uiterst)rechts spoot een straal benzine op een links fel brandend vuur. Huidskleur werd vermengd met misdaadcijfers. Gedachten en opvattingen kregen peper en zout alsof het een met opzet niet verteerbaar menu betrof. Bij mij werd werkelijke schaamte ingewisseld voor een sterk niet begrijpen.

Hoe nu verder? Vanavond is er gewoon weer, zoals democratisch is bepaald en afgesproken, een avondklok. Een klok die alsmaar een meer dramatische ondertoon krijgt. Een klok met een ritme dat ergens in het midden lijkt te kloppen. Of niet!

Abstract Mart van Zwam ‘Abstract with Earth Colour’
– 80 cm x 60 cm € 175
– 100 cm x 70 cm € 200
Photoprint op aluminium.
(inclusief verzendkosten)

Aluminium dibond prints: Kunstgalerie bij je thuis of op kantoor!
Museumkwaliteit
Stevige aluminium panelen
Zwevend effect door het blinde ophangsysteem
Prints in de hoogst mogelijke kwaliteit
Fine-art prints gelijmd op aluminium panelen

De lockdown, kindergedrag en een nieuw kunstwerk

Mart van Zwam Postvak-In liet me een keur aan e-mails zien. Van nieuwsbrieven verstuurd door verschillende musea tot aan een bericht van Apple dat er nog een laatste kans is om cadeau’s te bestellen voor de naderende feestdagen! Het is een bijzonder gevoel om je bewust te zijn van eigen prikkel momenten.

Het was gisteren pijnlijk en ook zelfs beschamend om het nieuws te ervaren. Een groot winkelbedrijf profileerde zich plotseling als s’lands grootse banketbakker, een ander pretendeerde zeer noodzakelijke producten te verkopen zoals shampoo, zeep en andere toiletartikelen. Grenzen opzoeken was zelden zo in het nieuws en in beeld tijdens deze opgelegde lockdown.

En terwijl de ene na de andere politicus aanschuift, met een samengaan met een van de talloze virologen blijven de praatprogramma’s mij persoonlijk verbazen. Religie, school, horeca, fun, shoppen, feestdagen. Economie, financiën en persoonlijk gewin. Af en toe schuift er een gedragskundige aan, soms een antropoloog om een korte aanvulling te doen. Niemand hoor ik echter het woord ‘hebberig’, ‘prikkel’ en ‘kindergedrag’ in de mond nemen, of ik moet me heel sterk vergissen.

‘What would you rather be than LUCKY?’ De uit een oud tijdschrift uitgescheurde en opgeplakte tekst is een onderdeel van een nieuw en af te maken kunstwerk. Het is bijna klaar. Randen worden beschildert, de signatuur volgt.

Op straat is het stiller dan tot voor enkele dagen geleden. Het virus laat zich niet zien, is zoals altijd voor het blote oog onzichtbaar maar ligt duidelijk op de loer. Misschien om te duiden. Als signaal omdat de klok nu eenmaal op vijf voor twaalf staat. Of misschien al op vier, of drie, of twee.

De Haagse Hofvijver, de lockdown en Tunesië

C4BF259D-3C51-4C43-8634-708FC453B7CEHet was niet echt een protest dat klonk op de achtergrond en aan de rand van de Haagse Hofvijver, maar meer een irritante uiting van ongenoegen. Op social-media en dan met name via Twitter werden de schrille fluiters en op pannen slaande aandachttrekkers met de grond gelijk gemaakt. Voor mij een van de beelden van 2020: het elkaar met de grond gelijk maken.

Goed, we zitten dus met z’n allen weer in een lockdown. Een soort van (als je het positief kunt zien) vrije ruimte met kansen, teleurstellingen, uitdagingen en hopelijk wat meer innerlijke rust en stilte.

Voor mij gaat het werk gewoon door. Althans het proces en de uitwerking ervan. Genoten heb ik weer van de beelden uit de tijd van ‘Künstlergemeinschaft Der Blauwe Reiter’. Een groep (opgericht door Kandinsky, Marc, Macke en Jawlensky)gelijkgestemde kunstenaars die van 1911 tot ongeveer 1914 hun inzichten, werk en ontwikkeling bundelden om flinke stappen vooruit te maken. Via YouTube, dat toch een enorme rijke bron aan beelden blijft, kwam ik als vanzelf even later aan in Tunesië waar August Macke, Louis Millet en Paul Klee prachtig werk maakten. Landschappen wisselden af met stadse situaties en uitgewerkte momenten. Frisse en heldere kleuren sprankelden in het zonnige licht.

Terug naar de Hollands Hofvijver waar het protest klonk en Mark Rutte zoveel mogelijk zijn best deed er iets goeds van te maken. Terug naar het beeld van een staatsman tegen een bijna over gestileerde achtergrond. We zitten met z’n allen in een volgende lockdown. De kansen, uitdagingen en mogelijkheden zijn er. Die blijven. Hoe dan ook.